مؤسسهٔ سلطنتی معماران بریتانیا (RIBA) فهرست نهاییِ ششتاییِ نامزدهای جایزهٔ استرلینگ امسال رو اعلام کرده. توی این فهرست، پروژهٔ مکعبیشکل «پدینگتون اسکوئر» که توسط کارگاهِ رنزو پیانو طراحی شده هم دیده میشه. امسال سیاُمین سالگرد برگزاریِ جایزهٔ سالانهٔ استرلینگه که تو بریتانیا بالاترین افتخار معماری محسوب میشه.مثل سالهای قبل، هر شش ساختمونی که برای گرفتن این جایزه رقابت میکنن، همگی توی انگلستان قرار دارن؛ امسال دو تاشون در لندن، دو تای دیگه در کمبریج، یکی در اسکس و دیگری در هارتفوردشر واقع شده.
پدینگتون اسکوئر، همون پروژهای که با حاشیههای زیادی همراه بوده، امسال یکی از گزینههای اصلی برندهی جایزهی استرلینگ محسوب میشه.این ساختمان کاربری مختلط داره و توسط دو استودیوی معماری به نامهای «رنزو پیانو بیلدینگ وورکشاپ» و «آدامسون اسوشیتس» طراحی شده. فرم اون به شکل یک مکعب ۵۵ در ۵۵ متری ساخته شده که اسکلت فلزی نمایان و دیوارهای پردهای شیشهای داره.ساخت این بنا بالاخره در سال ۲۰۲۴ به پایان رسید، در حالی که طرح اولیهاش ۹ سال قبل رونمایی شده بود. توی این مدت تغییرات زیادی توی طراحی ایجاد شد، منتقدان به شدت بهش اعتراض کردن و حتی یک تحقیق عمومی هم روند ساخت رو متوقف کرد.این دومین باریه که کارگاه رنزو پیانو توی فهرست نهایی جایزهی استرلینگ قرار میگیره؛ قبلاً در سال ۲۰۱۴، برج «د شارد» با همین جایزه ناامید شد و نتوانست برنده بشه.
یکی دیگه از پروژههای راهیافته به فهرست نهایی جایزهی استرلینگ، یک مجتمع مسکونی آجری در منطقهی کرویدون لندنه.این پروژه که «لایون گرین رود» نام داره، توسط دو دفتر معماری به اسمهای «مری داگن آرکیتکتس» و «راف آرکیتکتس» طراحی شده و شامل واحدهای مسکونی هم affordable (با قیمت مناسب) و هم خصوصی میشه.مجموعه از پنج ساختمان آجری تشکیل شده که توی هر کدوم، آپارتمانها به شکل زاویهدار و چرخفلکی (پروانهای) دور یک هستهی مرکزی چیده شدن.
توی فهرست نهایی امسال، دو ساختمان از دانشگاه کمبریج دیده میشن که یکی از اونها، توسعهی کالج پمبروک توسط استودیوی «هاوورث تامپکینز» هست. این استودیو قبلاً در سال ۲۰۱۴ برای تئاتر اوریمن در لیورپول برندهی جایزهی استرلینگ شده.کار هاوورث تامپکینز در کالج پمبروک شامل بازسازی و بهروزرسانی شش ساختمان قدیمی و اضافه کردن شش ساختمان جدید بوده که همهی این بناها با راهروهای سرپوشیدهی چوبی به هم متصل شدن.استودیوی «ویترفورد واتسون من» که پارسال برندهی جایزهی استرلینگ شد، امسال هم امیدواره با پروژهی جدیدش این موفقیت رو تکرار کنه. این پروژه، یک الحاقیه با اسکلت چوبی بلوط به ساختمان «کلر کالج» در کمبریجه که خودِ بنا جزو آثار درجهیک (Grade I) انگلستان محسوب میشه و از ارزش تاریخی بالایی برخورداره.این استودیو قبلاً هم در سال ۲۰۱۳ به خاطر مرمت «قلعه استلی» این جایزه رو به دست آورده بود.
استودیوی «بنتس اسوشیتس» برای پنجمین بار تونسته به فهرست نهایی جایزهی استرلینگ راه پیدا کنه. این بار با همکاری «سیتیزنز دیزاین بیورو» روی پروژهی مرکز فرهنگی BEAM در شهر هارتفورد کار کردن که شامل اضافه کردن چندین حجم آجری در اطراف یک تئاتر متعلق به دههی ۱۹۷۰ میلادیه.آخرین پروژهای که ششتاییِ نهایی رو کامل میکنه، یک خانهی آجری در حاشیهی جنگل اپینگه، اثر استودیوی «سرجیسون بیتس». این استودیو قبلاً هم در سال ۲۰۲۳ با یک پروژهی مسکونی دیگه توی فهرست نامزدها قرار گرفته بود.
کریس ویلیامسون، رئیس مؤسسهی سلطنتی معماران بریتانیا (RIBA)، دربارهی فهرست نامزدهای امسال گفت که این لیست نشون میده وقتی خلاقیت، هدفمندی و ارزشگذاری برای جامعه کنار هم قرار میگیرن، معماری چقدر میتونه کارهای بزرگ انجام بده.او اضافه کرد که هر کدوم از این پروژهها با هدفهای خاص خودشون – چه احیای محلهها، چه تغییر زیرساختهای عمومی، چه ساخت مسکن نمونه، چه بازسازی هوشمندانهی بناهای تاریخی و چه خلق یک خانهی جدید و اندیشیدهشده – نشون میدن که معماری بریتانیا فقط به سبک و ظاهر خلاصه نمیشه، بلکه تأثیر واقعیاش روی مردم و مکانهاست که اهمیت داره.ویلیامسون در ادامه تأکید کرد که امسال سیاُمین سالگرد جایزهی استرلینگ هست و این فهرست استثنایی، در کنار میراث درخشان پروژههای سالهای قبل، معرف بهترینهای معماری بریتانیاست؛ جایی که جسارت، نوآوری و مسئولیتپذیری اجتماعی دست به دست هم میدن تا فضاهایی ماندگار و باارزش خلق کنن.
جایزهی سالانهی استرلینگ که اولین بار در سال ۱۹۹۶ اهدا شد، به معمارِ ساختمانی تعلق میگیره که تأثیرگذارترین اثر اون سال از نظر پیشرفت معماری و محیط ساختهشده محسوب بشه.فهرست نامزدهای نهایی این جایزه از بین برندگانِ جوایز ملی RIBA انتخاب میشن؛ امسال ۳۲ ساختمان تونستن این جایزهی ملی رو به دست بیارن و از بین اونها، شش پروژهی نهایی برای رقابت بر سر جایزهی استرلینگ انتخاب شدن.
